Langs de grote rivieren staat een groot aantal dijkmagazijnen. Deze dijkmagazijnen zijn gebouwd in de tijd van de polderdistricten en in de tijd dat veel werk nog handmatig werd gedaan. In het land van Maas en Waal worden deze dijkmagazijnen in de volksmond ook wel 'noodschuren' genoemd.

Dijkmagazijn Deest op de Waalbandijk. Foto Hans Barten

In deze magazijnen werden materialen opgeslagen, zoals zandzakken, (houten) kruiwagens, schoppen en dergelijke om bij hoge rivierstanden en bij dreigend falen van dijken dit gereedschap bij de hand te hebben. In het verre verleden lag hier ook carbid opgeslagen voor het verwijderen van ijsdammen in de rivier. De opslag van dergelijke materialen vindt tegenwoordig plaats in grote loodsen waarin met heftrucks gewerkt kan worden.

Monumentenlijst

In 1983 dacht men na jaren van leegstand bij de plannen voor de dijkverzwaring nabij Afferden aan sloop van het dijkmagazijn. Het was geen monument en het stond in de weg voor de dijkverbeteringsplannen. Mede door toedoen van de Stichting Baet en Borgh is het gebouw behouden gebleven. Men heeft een geheel stuk nieuwe dijk aangelegd waardoor het dijkgedeelte nabij Afferden met zijn cultuurhistorische waardevolle elementen gespaard bleef. Vanwege de architectonische vormgeving zijn veel dijkmagazijnen aangewezen als monument.

Cultuurhistorische functie

In 1986 is Baet en Borgh gebruiker geworden van dit dijkmagazijn, deze heeft hier ruim twintig jaar goederen tijdelijk in opslag gehouden in afwachting van de bestemming binnen Baet en Borgh of andere musea. Het is in deze periode ook op de monumentenlijst geplaatst evenals de andere dijkmagazijnen in het land van Maas en Waal, waardoor een sloop of verminking niet meer mogelijk is. In Maas en Waal is later bij de uitvoering van de dijkverzwaring rekening gehouden met de aanwezigheid van deze gebouwtjes. Het dak van het dijkmagazijn van Deest is in 1994 geheel vernieuwd met dakbeschot en pannen en voorzien van nieuwe deuren. Dit dijkmagazijn is niet voor publiek toegankelijk. Veel van deze monumenten hebben een cultuurhistorische functie gekregen. Doordat ze op de dijk staan, wil Waterschap Rivierenland, de rechtsopvolger van polderdistricten, geen afstand doen van deze gebouwen.

Auteur: Jan Reijnen

Dit dijkmagazijn is ook beschreven in de Route Drutense monumenten.

Dijkmagazijn Deest